Rozwój niemowlaka

ROZWÓJ NIEMOWLAKA OD PIERWSZEGO MIESIĄCA DO UKOŃCZENIA PIERWSZEGO ROKU

Czy nasze maluchy są książkowe? Pewnie każda młoda mama się nad tym zastanawia i denerwuje gdy tylko w danym miesiącu jej pociecha nie nabywa nowych umiejętności. Najważniejsze jest to, aby zachować zdrowy rozsądek i pamiętać o tym, że nie każde dziecko rozwija się w takim samym tempie. Ważne jest, aby rozwój dziecka przebiegał systematycznie,  aby maluch starał się osiągać kolejne etapy rozwoju fizycznego, i najważniejsze, by  dzidziuś próbował, a czasem jeżeli opuszcza jakiś etap np. raczkowanie, to tak naprawdę nie ma się czym martwić.

Przedstawimy schemat rozwoju niemowlaka, na podstawie książki „Pierwszy rok dziecka dla bystrzaków” dr. James Gaylord i Michella Hagen,  od poczęcia do pierwszego roku życia jak i również odniesiemy się do rozwoju naszych dzieci.

 

Pierwszy miesiąc

- po fizjologicznej utracie wagi w szpitalu (około 10%) w momencie skończenia dwóch tygodni życia powróci do wagi tuż po porodzie

- urośnie nawet o 4 cm, a łącznie w pierwszym kwartale około 10 cm

- w tym wieku dziecko nie trzyma samodzielnie główki – wymaga ona podtrzymywania, gdyż opada ona bezwładnie na boki: zawsze podtrzymujemy główkę od tyłu

- ruchy dziecka są nieskoordynowane- napina ono mięśnie kończyn i łatwo je czymś wystraszyć

-dziecko potrafi chwycić za palec i trzymać go w rączce

-dziecko ma nadal silny odruch ssania i potrafi mocno ssać wszystko, co włożysz mu do buzi. Kieruje usta do przedmiotu, położonego przy policzku

-dziecko śpi około 16 godzin na dobę

- na tym etapie rozwoju dziecko jest krótkowzroczne. Wyraźnie widzi tylko te przedmioty, które znajdują się w odległości 20-30 cm . Nie potrafi jeszcze wodzić wzrokiem za przedmiotami

- kikut pępowinowy odpada po około 10-14 dniach od porodu

-dziecku podobają się twarze innych ludzi i potrafi się w nią patrzeć przez dłuższą chwilę

- dziecko preferuje głosy damskie, być może dlatego, że przyzwyczaiło sie do głosu matki w życiu płodowym (podobno rozpoznaje matkę po zapachu)

 

 

Drugi miesiąc

- leżąc na brzuszku, będzie umiało delikatnie unieść główkę

- podąża wzrokiem za przedmiotem przesuwanym przed oczami odwracając główkę na boki

- ruchy dziecka są bardziej skoordynowane

- śmieje się i grucha (nie jest to gaworzenie, lecz tzw. głużenie czyli zupełnie przypadkowa artykulacja)

- bawi się swoimi rączkami (choć zacznie być ich świadome dopiero ok. 3 miesiąca)

 

Trzeci miesiąc

- dziecko umie już podnosić główkę i klatkę piersiową leżąc na brzuszku i opieracjąc się na przedramionach

-dzidziuś potrafi wodzić wzrokiem i wyciągać rączki do przedmiotów, które znajdują się w bliskim  polu widzenia

- zaciska i zwalnia uścisk

- maluch umie wykonywać niewielkie ruchy okrężne ramion

- odkrywa i bada różne części ciała

- może przewracać się z plecków na brzuszek lub wykonywać pierwsze próby przewrotów

- potrafi nawiązać i utrzymać kontakt wzrokowy przez dłuższy czas

- okazuje swe uczucia: radość, gniew, zadowolenie

- może naśladować mimikę twarzy drugiej osoby

- dzidziuś rozpoznaje głosy

- maluch próbuje komunikować się z otoczeniem poprzez gruchania czy tez wydawania okrzyków

- dziecko może wpatrywać się w puste miejsce, w którym wcześniej znajdował się jakiś przedmiot, ale nie wie, że dany przedmiot został przeniesiony w inne miejsce – dla niego tego przedmiotu po prostu tutaj nie ma

 

Czwarty miesiąc

- dziecko będzie umiało trzymać sztywno główkę

- będzie w stanie ruszać główką, obracając ją na boki dzięki sztywniejszym mięśniom szyi i karku

- może już umieć przekręcać się z brzuszka na jedną lub drugą stronę lub przynajmniej na jedną stronę

- będzie umiało unosić klatkę piersiową na przedramionach podczas leżenia na brzuszku

- będzie umiało sięgać rączką, chwytać, trzymać, i wkładać przedmioty do buzi (może też juz zacząć ząbkować, choć u większości dzieci początek ząbkowania przypada na piąty lub szósty miesiąc)

- umie kołysać się i kopać

- w tym okresie maluch odkrywa własne rączki i nóżki i uwielbia sie nimi bawić

- jest w stanie wyrazić swoje uczucia na przykład po przez płacz

- może zareagować płaczem na groźną minę

- odkrywa świat za pomocą zmysłu smaku, biorąc wszystko do buzi

- uwielbia zabawę w „a kuku”

- stara sie wokalizować na przykład naśladując proste dźwięki takie jak „ooo” czy „aaa”

 

Piąty miesiąc

- sztywno trzyma główkę

- unosi się na przedramionach i dźwiga klatkę piersiową

- próbuje podkulać kolanka, przygotowując się do pierwotnej formy raczkowania – pod koniec piątego miesiąca życia

- próbuje chwytać przedmioty i przekładać je z rączki do rączki

- może okazywać oznaki niezadowolenia lub złości podczas zabierania mu z rączek przedmiotów

- potrafi śmiać się w głos i uśmiechać się np. podczas zabawy w „a kuku”

- może odwracać główkę za głosem osoby mówiącej

- może zacząć ząbkować

- podoba mu się „stanie” z podtrzymywaniem na kolanach mamy lub taty

- może być w stanie pić z kubeczka lub trzymać butelkę podczas karmienia

- zaczyna gaworzyć

 

Szósty miesiąc

- potrafi trzymać obiema rączkami butelkę i pić z niej

- potrafi przekręcać się na boki

- sztywno trzyma główkę

- potrafi przekładać przedmioty z rączki do rączki

- prawdopodobnie potrafi już jakiś czas utrzymać pozycję siedzącą, podpierając się rączkami

- może wykonywać pierwsze próby odpychania się rączkami lub nóżkami od podłogi lub przesuwać się po podłodze , niektóre dzieci w tym wieku doskonale pełzają

- odróżnia rodziców od nieznajomych; u niektórych dzieci może wystąpić lęk przed obcymi

- potrafi naśladować dźwięki i miny

- odwraca głowę w stronę źródła dźwięku lub głosu

- rozumie własne imię i reaguje na nie

- jest w stanie bawić się w „a kuku”

- możliwe, że gaworzy

 

Siódmy miesiąc

- dziecko potrafi w pełni kontrolować ruchy głowy

- może przyjmować pozycję siedzącą, napinając mięśnie brzucha

- potrafi siedzieć bez podparcia

- może się juz podciągać i stać samodzielnie przez krótki czas

- jeśli dziecko nauczyło się już stać, może zacząć poruszać się przy meblach

- rozwija swoje umiejętności motoryczne

-dziecko potrafi samodzielnie jeść większe przedmioty, które może wziąć do ręki

- jeżeli nie zaczęło jeszcze ząbkować w tym miesiącu mogą pojawi ć się pierwsze zęby

-leżąc na brzuchu lub siedząc obraca się w stronę przedmiotu który go interesuje

- ponieważ dziecko staje się coraz bardziej przywiązane do mamy może pojawić się lęk przed obcymi

- przed końcem siódmego miesiąca może zacząć gaworzyć

- dziecko odwraca głowę w kierunku osób wołających je po imieniu

 

Ósmy miesiąc:

- dziecko potrafi pełzać lub przemieszczać sie w inny sposób po całej podłodze

- siedzi bez pomocy

- w pełni kontroluje ruchy głowy

- potrafi samo się podnieść do pozycji siedzącej

- potrafi wstać, stać trzymając się jakiegoś przedmiotu lub mebli

- może także stać przez chwilkę samo

- potrafi chodzić przy meblach

- potrafi utrzymać przedmiot w dłoni

- macha na pożegnanie

- mówi „mama” i „tata” choć nie rozumie ich znaczeń

- dziecko wyraża frustrację lub złość, gdy ktoś mu coś odbierze

- rozumie słowo „nie”

- w tym miesiącu w pełni rozwija się u niego obawa przed obcymi ludźmi

- zaczyna rozumieć, że poszczególne przedmioty mają określone zastosowanie

 

Dziewiąty miesiąc:

- maluch potrafi samodzielnie siedzieć

- podciąga się

- potrafi chodzić po całym mieszkaniu, przytrzymując się wszystkiego, co znajdzie po drodze

- gdy odechce mu się stać potrafi usiąść – dotychczas po prostu puszczało się i leciało do tyłu

- potrafi podnieść dwoma palcami nawet małe przedmioty

-dziecko uczy się zwracać na siebie uwagę

- dziecko może wskazać interesujący go przedmiot

- macha rączką na powitanie i pożegnanie

- lęk przed obcymi może stać się bardzo wyraźny, jeśli jeszcze nie dał o sobie znać

- dziecko może wykonywać proste pojedyncze instrukcja, np. „odłóż to”

- rozumie już znaczenie słowa „nie”

- może przywiązać się do jakiegoś przedmiotu, który zapewni mu poczucie bezpieczeństwa

- dziecko w tym wieku zaczyna odczuwać strach, dotychczas nie zdawało sobie sprawy z ryzyka i niebezpieczeństwa

 

Dziesiąty miesiąc:

-  dziecko siedzi tak dobrze jak dorosły i tak długo jak tylko chce

- pełza lub przemieszcza sie po swojemu. Potrafi już utrzymać równowagę na trzech kończynach co oznacza, że pełzając, może jednocześnie jedną ręką sięgać i ciągnąć różne przedmioty

- być może potrafi wspiąć się i wstać z pozycji siedzącej lub z pozycji na czworaka

-  być może potrafi wspiąć się po schodach, ale raczej nie będzie w stanie z nich zejść

- potrafi chodzić przy meblach i poruszać się w ten sposób po całym pokoju

- potrafi chodzić gdy ktoś trzyma je za obie ręce

- potrafi samodzielnie stać przez kilka minut, a gdy przejdzie mu ochota na stanie, być może potrafi też samo usiąść

- być może potrafi już samo stawiać kilka pierwszych niepewnych jeszcze kroków

- potrafi chwytać nawet małe przedmioty dwoma palcami (palcem wskazującym i kciukiem; doskonali tzw. chwyt pęsetowy)

-  dziecko rozumie związek między słowami (nazwami) a ludźmi i przedmiotami. Teraz, gdy mówi „mama”, naprawdę ma na myśli „mamę”

- rozumie proste zwroty i instrukcje. Gdy powiecie mu „pokaż mi piłkę”, wyciągnie piłkę

- uwielbia naśladować innych, może wykazywać zainteresowanie szczotkowaniem włosów lub myciem zębów, jeżeli podpatrzy te czynności u rodziców

- macha rączką na powitanie i pożegnanie

- okazuje sympatię osobom, które są jej bliskie , może być nieufne wobec obcych

- rozumie znaczenie słowa „nie”, ale może badać granice swojej niezależności, celowo  nie wykonując waszych poleceń

 

Jedenasty miesiąc

- dziecko potrafi samo stać – przez chwilę lub przez kilka minut

- potrafi chodzić, trzymając się mebli i różnych przedmiotów

- być może postawiło kilka samodzielnych kroków lub nawet całkiem sprawnie chodzi (do końca tego miesiąca)

- jeśli popchacie w jego kierunku piłkę, odturla ją z powrotem

- potrafi samo jeść (rękami) i pić z kubeczka’

- podnosi nawet bardzo niewielkie przedmioty

- wykonuje proste instrukcje, np. „nie dotykaj”

- potrafi powiedzieć mama lub tata i rozumie znaczenie tych słów

- naśladuje ruchy i miny innych ludzi

- rozumie znaczenie słowa „nie”

- jego ulubioną zabawą może być upuszczanie różnych przedmiotów i zmuszanie Was do podnoszenia ich

- potrafi wyrazić swoje pragnienia – wskazuje palcem, wydając nieartykułowane dźwięki lub też posługując się własnymi słowami

 

Dwunasty miesiąc:

- potrafi dobrze siedzieć i wstać, podciągając się za pomocą różnych przedmiotów

- prawdopodobnie potrafi już samodzielnie stać

- prawdopodobnie potrafi także już chodzić, trzymając za rękę dorosłą osobę lub też całkowicie samodzielnie. Jednak wiele dzieci nie potrafi samodzielnie chodzić do 13-14 miesiąca życia

- dziecko próbuje posługiwać się łyżką i pić z kubeczka

- może próbować pomagać wam w ubieraniu go- np. wystawiając stopę

- prawdopodobnie potrafi już odturlać w Waszą stronę piłkę

- dziecko potrafi mówić używając świadomie przynajmniej dwóch słów

- potrafi wykonywać proste polecenia typu ” choć tutaj” albo „odłóż to”

- prawdopodobnie potrafi wskazać rzeczy , które chce dostać, albo też w inny sposób dać wam do zrozumienia, czego chce, bez płaczu

- chętnie okazuje czułość wobec innych

- dziecko rozpoznaje swoje odbicie w lustrze i być może obserwowanie samego siebie jest dla niego wspaniałą zabawą